Hobekuntzak zerbitzu publikoetan Nafarroan - 2023-2027 legealdia - Batura positiboa
HasieraZerbitzu publikoak hobetzea
Legegintzaldiaren lehen bi urteetan aurrera egin da, besteak beste, honako arlo hauetan: eskumenetan, herritarrei arretan, hezkuntzan eta enplegu publikoan
Nafarroak trafiko lehia berreskuratu du 60 urteren ostean
Urrats hori egiteko, Hobekuntza legea aldatu behar izan zen
Nafarroako Foru Komunitateko eta Estatuko administrazioek 2025eko martxoan zigilatu zuten Nafarroak trafikoaren eskumen osoa berreskuratzeko akordioa, 60 urteren ondoren. Horretarako, beharrezkoa izan zen Nafarroako Foru Eraentza Berrezarri eta Hobetzeari buruzko Lege Organikoa (NFEBHLO) aldatzea.
Hiru urteren buruan, Foruzaingoak bakarrik hartuko ditu bere gain errepideak zaintzeko eta kontrolatzeko lanak. 2026ko uztailean, zehapen-espedienteak izapidetzea, ebaztea eta biltzea Nafarroari dagokio. Beste urrats bat autogobernua indartzeko eta ematen den zerbitzuaren eraginkortasunean eta efizientzian aurrera egiteko.
566 emakume artatu dituzte Sexu Indarkeriari Arreta Integrala emateko Zentroan
16 urtetik gorako emakumeei, sexu-indarkeriaren biktimei eta bizirik atera direnei dago zuzenduta
Sexu-indarkeriari Arreta Integrala Zentroa (SIAIZ) 2024ko apirilean jarri zen martxan. Eguneko 24 orduetan, urteko 365 egunetan, arreta espezializatua eskaintzen die 16 urtetik gorako emakumeei, sexu-indarkeriaren biktimei eta bizirik atera direnei. Indarkeria duela gutxi edo iraganean gertatu den. Zentroa martxan jarri zenetik eta 2025eko uztailaren amaierara arte, 566 emakume artatu ditu.
SIAIZa espazio seguru eta konfidentzial gisa sortu zen eta 1,3 milioi euroko inbertsioa izan zuen, Europar Batasunaren funtsekin (Next Generation EU) finantzatuta, Berreskuratze, Eraldaketa eta Erresilientzia Planaren bidez.
Foru Administrazioak herritarrei ematen dien euskarazko arreta eguneratzea
Departamenduek beren hizkuntza-planak eta merezimenduen dekretua onartu dituzte.
Foru Administrazioak bi prozesu paralelo bultzatu ditu, gero eta elebidunagoa den biztanleriari ematen zaion arreta publikoaren kalitatea lan-eskubideekin, borondatezkotasunarekin eta berme juridikoekin bateratzeko. Horrela, departamentu guztiek onartu dituzte beren hizkuntza-planak eta merezimenduen dekretua. Bi prozesu horien ondorioz, eta oro har, plantilla organikoko plazen ia erdietan (% 49,5) hartuko da kontuan euskara, merezimendu edo eskakizun gisa, irakasleak kenduta, horiek beren araudia baitute.
0-3 urteko hezkuntza-zikloaren doakotasuna
1.400 plaza berri Haur Hezkuntzako lehen ziklorako
2024-2025 ikasturtea Nafarroako hezkuntza publikoaren historian lehena izan da non 0-3 urte bitarteko Haur Hezkuntzako lehen zikloa doakoa izan den Nafarroako haur eskoletan izena emandako seme-alabak dituzten familia guztientzat. Foru Gobernuak hirukoiztu egin du haur eskolen titularrak diren toki entitateekin hitzarmenak finantzatzeko aurrekontua. Hala, 2025. urtearen amaieran, 1.400 plaza berri sortuko dira 0-3 Foru Komunitatean, zikloa unibertsalizatzeko helburuan aurrera eginez.
NUPek inoizko finantzaketarik handiena jaso du
2025-2028 hitzarmenak egonkortasuna eta hazkundea bermatzen dizkio Nafarroako Unibertsitate Publikoa
Nafarroako Gobernuak 2025-2028 finantzaketa-hitzarmena sinatu du Nafarroako Unibertsitate Publikoarekin (NUP), orain arteko handiena. Ia 400 milioi eurorekin eta aurreko akordioarekin alderatuta % 16,3ko hazkundearekin, NUPen finantza-nahikotasuna eta planifikazio-gaitasuna indartzen ditu.
Akordioak iraunkortasunaren, berdintasunaren eta bizikidetzaren arloko helburuen araberako finantzaketa jasotzen du, kontabilitate analitikoaren bidezko kudeaketa hobetzeaz gain. Halaber, funtsezko azpiegituretan inbertsioak egitea aurreikusten da, hala nola Osasun Zientzien eraikin berrietan Iruñean eta Tuterako campusean.
Bidean, garraio sanitarioko enpresa publiko berria
Maiatzaren 31tik, anbulantzia guztiak kudeaketa publikokoak dira
Nafarroako Gobernuak duela bi urte hartu zuen garraio sanitarioaren zerbitzua barneratzeko erabakia. Eta orain errealitate bat da: dagoeneko martxan dago Bidean enpresa publikoa. Bere izateko arrazoia paziente bakoitzaren beharrak lehenestean datza, arreta onena segurtasunez eta azkar jasotzen duela ziu rtatuz. Bidean Nafarroako osasun-lekualdaketaren kalitatea eta baldintzak hobetzen dituen inbertsioa izan da eta, gainera, ospitaleen, kontsulten eta larrialdi-zerbitzuen arteko koordinazioa indartzeko beharrezko sozietatea da, pazientearen arreta hobetzeko.
4.032 plaza enplegu publikoa indartzeko
Herritarren arretan aurrera egiteko zerbitzuak indartzea du helburu eskaintzak
Nafarroak enplegu publikoko 4.000 plaza baino gehiago deitu ditu. Nafarroako Gobernuak aurkeztutako deialdien helburua zerbitzuak indartzea da, herritarrei ematen zaien arretan aurrera egiteko eta enplegu publikoen egonkortasunean, sendotzean eta kalitatean sakontzeko. Eskaintzak hezkuntza- eta osasun-sistema indartzen du, eta, Administrazio Nukleoari dagokionez, eskaera berriei erantzuteko giltzarri gisa identifikatutako bost zutabeak azpimarratzen ditu: berdea, soziala, digitala, XXI. mendeko administrazioa eta larrialdiei erantzutea. Arloka, 1.241 plaza Osasunari dagozkio, 1.100 Hezkuntzari eta 1.691 Administrazio Nukleoari.
Nafarroak enplegu publikoko 3.548 plaza egonkortu ditu
Foru Gobernuak ia 390 hautaketa-prozesu amaitu ditu
Egonkortzeko ezohiko prozesuak 388 hautaketa-prozesu deitzea, gauzatzea eta ebaztea ekarri du. Prozedura horiei esker, aldi baterako 3.548 plaza enplegu publikoko plaza finko bihurtu ziren. Urrats hori funtsezkoa izan da Foru Administrazioan behin-behinekotasuna murrizteko. Prozesu horietan 61.000 pertsonak parte hartu dute eta horien erdiek, gutxi gorabehera, Administrazio nukleoko plaza bat lortu dute. Foru Gobernuak ahalegin handia egin du egonkortze prozesuen % 100 amaitzeko epemuga baino lehen gauzatzeko eta Nafarroa izan da prozesu horiek amaitu dituen lehen komunitateetako bat.
Larrialdi handiak kudeatzeko informazioa denbora errealean
Kudeaketa-sistema berri batek zabalduta dauden zerbitzuen arteko koordinazioa hobetzen du
Nafarroako Gobernuak larrialdi handiak kudeatzeko tresna berri bat garatu du, horietan esku hartzen duten zerbitzuen arteko koordinazioa eta komunikazioa hobetzeko. Tresna horrek erabakiak hartzea arinduko du eta egoera bakoitzean aktibatu behar diren jarduera-planak eta -protokoloak abian jartzea erraztuko du.
Sistemak denbora errealean eskaintzen du tokian bertan zabaldutako zerbitzuei eta horien kokapenari buruzko informazioa. Gainera, larrialdi handi horretan gertatzen diren banakako gorabeherak xehetasunez ikusteko aukera ematen du.
Balioetan konprometitutako aisialdiaren aldeko apustua
Bizikidetzari, aniztasunari edo buloei lotutako plazak zazpi aldiz gehiago dira
Legegintzaldi honetan, guztira 316 plaza eskaini dira aisialdi hezitzailerako, eta sozializaziorako gune seguruen eskaintza % 700 handitu da. Aisialdiko jarduera horiek Nafarroako Gazteriaren Institutuaren zeharkako ardatzei buruzkoak izan dira, hala nola, bizikidetza, aniztasuna, feminismoak, buloak, gorroto-diskurtsoak edo klima-aldaketa, besteak beste.
Kanpamenduek ingurune natural pribilegiatuetan esperientzia hezitzaile eta ludikoaz gozatzeko aukera eskaintzen die 14 eta 17 urte bitarteko gazteei. Jarduera horiek antolatzeko, guztira 113.759,18 euro inbertitu dira 2025ean.
Beste hobekuntza-proiektu batzuk
Gardentasunari eta berdintasunari buruzko proiektuak
Foru Gobernuak 2024tik argitaratzen du lehendakariaren eta haren kideen agenda
Nafarroa 2024an hautatu zuten 'Open Government Partnership' (Gobernu Irekirako Aliantza, OGP) ekimenean parte hartzeko. OGP Barack Obama AEBetako presidente ohiak eta beste lider batzuek sortu zuten, parte-hartzearen, lankidetzaren eta gardentasunaren bidez demokraziak indartzeko.
Erakunde horrek "maila handiko konpromiso politikoa" aitortzen du Foru Komunitatearen gardentasunarekin eta parte-hartzearekin. 2024tik, Foru Gobernuak lehendakariaren eta bere kideen lan-agenda argitaratzen du. Gainera, Herritarren Partaidetzarako Nafarroako Kontseilua sortu du eta Nafarroako Parte Hartzea plataforma jarri du martxan toki entitateentzat.
Etorkizunari begira politika publikoen plangintza bideratzeko tresna
Nafarroako Gobernuaren Azterketa eta Prospektiba Bulegoak laguntza ematen dio Foru Komunitateari datozen hamarkadetako erronkei (demografikoak, ekonomikoak, geopolitikoak, ingurumenekoak, sozialak, osasunekoak, hezkuntzakoak...) aurre egiteko prestatzeko. Etorkizunari begira politika publikoen plangintza bideratzeko tresna da. Herritarrek zerbitzu publikoei buruz duten pertzepzioa, bizi-kalitatea edo adimen artifizialak Foru Komunitatean duen eragina dira erakunde autonomo honek egindako lanetako batzuk.
Aurreko sistema hogei urtez erabili zen
Nafarroako Gobernuak kontabilitateko tresna informatikoa migratu du 20 urtez erabili ondoren. Migrazio horrek abantailak ditu, kontabilitatearen ikuspegitik ez ezik, kudeatzailea erabiltzeko erraztasunetik ere. Tresna intuitiboagoa eta praktikoagoa da. Hala, datuak esportatzea, aztertzea eta ustiatzea errazten du eta hainbat formatutara esportatzeko aukera ematen du. Gainera, Kontu-hartzailetzaren lan-mahaigainari euskarria ematen zaio.
Aurreproiektuak legegintza-arloko azken berrikuntzak eta erronkak jasotzen ditu, hala nola AA
Nafarroako Artxiboei buruzko Foru Lege berriak artxiboen arloko errealitate berrietara egokitzeko beharrari erantzuten dio. Horrela, azken urteetan Nafarroan, Estatuan eta Europan izan diren legegintza-berrikuntzak biltzen ditu. Berrikuntzari, digitalizazioari eta adimen artifizialari lotutako erronka nagusiak ere biltzen ditu. Lurraldeko artxibo-sistema indartzea ere badakar eta larrialdiei eta hondamendiei aurre egiteko prebentzio-neurriak barne hartzen dituen arriskuak kudeatzeko plan aurreratua du. Eta, azkenik, dokumentu-ondarea kontserbatzearen eta eskuratzeko aukeraren alde egindako apustuagatik nabarmentzen da.
Nafarroako Gobernuak berdintasun planen negoziazioa sustatzen du horrela
Nafarroako Gobernuak berdintasun-agentearen figura sortzea bultzatu du, langileen legezko ordezkaritzarik ez duten enpresetan berdintasun-planen negoziazioa errazteko. Helburua behartutako enpresen % 100era iristea da, hau da, plantillan 50 pertsona baino gehiago dituzten enpresetara.
Berdintasun-politikak eta genero-arrakala murrizteko politikak dira enplegu-plan berriaren ardatzetako bat eta hainbat helburu kuantifikatu ezarri dira: Nafarroako soldata-arrakalak beheranzko joerari jarrai diezaion lortzea, zainketen arrakala murriztea, industrian emakumeen joera gero eta handiagoari eustea, gizonen eta emakumeen arteko langabezia-tasaren aldea % 5 murriztea eta enpresetan berdintasun-planak bultzatzea.
Gobernuak horrela gazteak sentsibilizatzen ditu indarkeria matxistaren aurka
Nafarroan dauden gazteentzako informazio-gune guztiak Gobernu zentralaren menpeko puntu moreetan sartu dira legegintzaldi honetan. Helburua, Nafarroako Gobernuak eta Nafarroako Gazteriaren Institutuak (NGI) indarkeria matxista mota guztien aurka duten konpromisoaren barruan, biztanleria gazteena emakumeen aurkako indarkeriaren arazoaren aurrean sentsibilizatzea da, eta, aldi berean, dauden baliabideei buruzko informazioa haien eskura jartzea.
Helburua da arreta hobea ematea eta espedienteak azkarrago kudeatzea
Emakumearen Aurkako Indarkeriaren Arloko Iruñeko 2 zenbakiko Epaitegia 2024. urtearen hasieran hasi zen lanean. Helburua da arreta hobea ematea eta espedienteak azkarrago kudeatzea, bai eta hiriburuko 1. epaitegiak eta Agoitzkoak kudeatutako kasuen bolumena murriztea ere.
Azpimarratzekoa da Nafarroako Gobernuak koordinatutako lana, emakumeei arreta, ikerketa eta babesa emateko bultzatutako neurri integralen kalitatea hobetzeko, bai eta indarkeria matxista jasaten duten emakumeei eta haien seme-alabei laguntza eta ordaina emateko bidean aurrera egiteko ere.
Aurrerapenak osasun-zerbitzuetan
IdisNAtik NOUra, Navarrabiomed edo Lehen Mailako Arreta hartzen dute
Nafarroako Osasun Ikerketarako Institutuak (IdisNA) osasun-ikerketako zentro gisa berrakreditazioa lortu du. Nafarroako Unibertsitate Ospitaleak (NOU), bestalde, Osasun Ministerioaren baimena lortu du CAR-T terapiak administratzeko, Europar Batasuneko zentro onkologikoen sarerako (CRANE proiektua) erakunde afiliatu gisa hautatu dute eta jasangarritasun-proiektuetan erreferente bihurtu da. Zentro horrek berak eta Nafarroako 14 osasun-zentrok jaso dute IHAN akreditazioan egindako aurrerapenagatik, edoskitze amarekin konprometitutako tokitzat.
Bestalde, Navarrabiomed ikerketa biomedikoko zentroak eskaritik berrikuntza sustatzeko FID Lerroa programaren finantzaketa jaso du.
60 ikaslek egin zuten azken azterketa, sei urteko prestakuntzaren ondoren
Nafarroako Unibertsitate Publikoko (NUP) Medikuntzako graduaren lehen promozioko 60 ikasleek Vianako Printzea Kanpo Kontsulten Zentroan egin zuten azken azterketa, Osasun Sailarekin egindako akordio bati esker. Probak, Ebaluazio Kliniko Objektibo Egituratua (ECOE) izenekoak, funtsezko gaitasunak ebaluatu zituen egoera errealak birsortzen dituzten kasu simulatuen bidez.
Mugarri horrekin, ikasleek sei urteko prestakuntza burutu zuten unibertsitate-sistema publikoan, Nafarroako Gobernuak gradu berri hori onartu ondoren. Inflexio-puntu horrek BAME azterketarako eta espezializazio medikorako prestakuntzaren hasiera markatu zuen.
Foru Gobernuak milioi bat euro baino gehiago inbertitu ditu
Nafarroako Gobernuak Nafarroako Ospitale Unibertsitarioko Kamerak Kontrolatzeko Zentroa (NOU) jarri du martxan, ospitale-guneko segurtasuna indartzeko. Milioi bat euro baino gehiagoko zenbatekoarekin, 224 kamera berri instalatu dira, lehendik zeuden 141 kamerei gehituta. Era berean, sarbide-kontrolak ezarri dira hainbat eraikinetan, telebista-zirkuitu itxi bat esparruaren kanpoaldean, eta 24 grabagailu berri; horietatik 38 ospital-gunean kokatutako kameretara konektatuta daude.
Jarduketak lehen sektorean eta ingurumenean
Ingurumen Departamenduak ekoizpen sarearen eraldaketa indartu du krisi klimatikoaren aurrean
Landa Garapen eta Ingurumen Departamenduak, legegintzaldi hasieran sortutako Klima Aldaketaren Bulego berriaren bidez, hainbat ekimen bultzatu ditu larrialdi klimatikoaren aurrean produkzio- eta gizarte-sarean esku hartzeko. Ekimen nagusien artean daude, besteak beste, Klima Aldaketari buruzko Foru Legea aldatzea, haren ezarpena errazteko; Life NAdapta proiektua burutzea, berrogeita hamar bat ekintza zehatzekin; Orekan sozietate publikoaren estrategia birbideratzea; edo Klima Aldaketaren Herritarren Biltzarraren eztabaidarako lehen esperientzia.
Nafarroak 15 presa txiki bota ditu ibai-ibilguak birnaturalizatzeko
Nafarroak 15 presa txiki eraitsi ditu. Esku-hartze horien helburua da ibai-ibilguak lehengoratzea eta presa horietatik askatzea, ibaiertzetako jatorrizko baldintza naturalak berreskuratzea eta erabiltzen ez diren azpiegitura horiek ekosistemetan eragiten dituzten habitatak zatikatzea saihestea.
Landa Garapeneko eta Ingurumeneko Departamentuak, Landa Garapeneko Zuzendaritza Nagusiaren bitartez, zuzenean sustatu du bederatzi presa txiki eraistea, 540.000 euroko inbertsioarekin. Horiei beste hiru jarduketa gehitu behar zaizkie, bat CIREF elkarteak sustatua, beste bat Kantauriko Konfederazio Hidrografikoak (CHC) eta azkena jabe pribatu batek sustatua.
Sozietate publikoak bere estrategia birbideratu du, trantsizio ekologikoan eraginkorragoa izateko
Gizarte publikoak trantsizio ekologikoan aktiboagoa izateko estrategia birbideratzen du
Orekan marka berriak GAN-NIKen lekukoa hartu du, sozietate publiko horrek hasitako berrorientazio estrategikoa irudikatu nahi duen nortasun- eta irudi-aldaketa batean. Neurri hau barne hausnarketako urtebeteko prozesu baten ondoren etorri da, larrialdi klimatikoak Nafarroan planteatzen dituen erronka eta behar berrietara egokitzeko. Helburua eremu guztietan trantsizio ekologikoa erraztuko duten politika aktiboetan arreta jartzea da kontserbazionistak edo natura babestekoak ez diren planteamenduekin.
Hobekuntzak gazteriarentzat eta Europarekiko harremanetan
Gazte-informazioko puntuen eta 'korrespontsalen' figuraren hazkundea
Nafarroako Gazteriaren Institutuak (NGI) garatu duen funtsezko puntuetako bat gazte-informaziorako tresnak zabaltzea, hedatzea eta indartzea da. Horrela, Nafarroako 27 udalerritan gazteentzako informazio-guneak izatetik 33 izatera igaro da. Gainera, nabarmen handitu da gazteen "korrespontsalen" figura, hau da, informazioa hedatzeaz arduratzen diren gazteena.
2.400 gaztek egin zituzten ikastaro horiek 2024an
Gorroto-diskurtsoei, buloei eta desinformazioari buruzko ikastaroak eta tailerrak erakunde, elkarte eta hezkuntza formal eta ez-formaleko zentroetan 2.400 gazterengana iritsi ziren 2024an. Horiek dira, luzarorako, Nafarroako gazteen artean gehien sartzen ari diren formazioak, gazteei horrelako mezuen aurrerapena desmuntatzeko eta geldiarazteko tresnak emateko helburuarekin.
Bruselako Bulegoak eta Gobernuak berak jarduera areagotu dute
Nafarroak Bruselan duen Ordezkaritza Iraunkorrak, Nafarroako Europako Proiektuen Bulegoarekin koordinatuta, Foru Gobernuaren eta Nafarroako enpresen presentzia areagotu du Europako sare eta foroetan. Eta, alderantziz, eragile horien egunerokoan Europaren ikuspegia aukera eta behar gisa txertatu da. Europako proiektuen kudeatzaileen urteroko topaketak, Nafarroako Unibertsitate Publikoaren (NUP) ikastaroa eta Navarrefa foroaren edizioak fenomeno horren seinale dira. Hori, Kanpo Harremanetarako Zuzendaritza Nagusiak bideratu eta dinamizatu arren, zeharkako errealitatea da jada Gobernuan bertan eta Foru Komunitateko sare sozioekonomikoan.
Orri honen bidez, zalantzak sor daitezke MRR funtsei buruz
Nafarroako Gobernuak MRR funtsei buruzko webgune berri baten sorrera bultzatu du Nafarroan. Horrela, enpresen eta herritarren beharretara egokitutako tresna bat izan nahi da, irisgarria, informazioa kontsultatzeko atal batekin, salaketetarako beste batekin eta kontsultetarako beste batekin. Azken horren bidez, Foru Gobernuarekin harremanetan jartzen den edozein pertsona fisiko edo juridikori erantzuten zaio, Berreskuratze, Eraldaketa eta Erresilientzia Planetik (PRTR) eratorritako funtsei buruzko zalantzak edo kontsultak planteatzeko.
Gizarte-zerbitzuak hobetzeko jarduerak
Gaur egun, 16 profesional ari dira lanean Nafarroako beste hainbeste udalerritan
Kultura arteko bizikidetza-tekniken sarea (TECIR), 2021-2026 Kultura arteko Bizikidetza Estrategiaren emaitza, legegintzaldiko apustuetako bat da. Gaur egun, 16 profesional ditu Nafarroako beste horrenbeste udalerritan. Helburua da Foru Komunitateko udalerrietan herritar guztien erabateko inklusioa eta kulturarteko bizikidetza lortzea, beren jarduera esku-hartze komunitarioan oinarrituko duen profesionalen sare bat abian jarriz.
Foru Gobernuak jatorri migratzaileko 9.000 pertsona baino gehiago artatu zituen 2024an
Nafarroako Gobernuak Atzerritartasun arloko Aholkularitza Zerbitzua berritu eta hobetu du: 2024an bakarrik jatorri migratzaileko 9.000 pertsona baino gehiago artatu zituen. Zerbitzu honetan komunitate-egituretarako eta -baliabideetarako sarbidea errazten da. Gainera, laguntza eskaintzen du, besteak beste, asiloa eskatzeko, erregularizatzeko, Espainiako nazionala lortzeko edo familia berriz elkartzeko beharrezkoak diren dokumentuak izapidetzen. Azken batean, Atzerritarren Bulegora sartzeko aterik handienetako bat da.
'Migrazio-dolua' delakoaren ondorioak landuko ditu
Orain lizitazio fasean dagoen Migrazio Politiken Zuzendaritza Nagusiaren zerbitzu berri bat 'migrazio dolua' izenekoan ardaztuko da. Hau da, familiako kide batek familiako beste kide batzuk migratu eta atzean uzten dituenean gertatzen dena. Hainbat urtez banandu ondoren, berriz elkartzeak urratu bat eragiten du, eta beharrezkoa da urradura hori lantzea. Hori da zerbitzu berriaren helburu nagusia.
Aurrekontu handiagoa eta lehen harrerako plaza gehiago, Iruñearekin egindako hitzarmen bati esker
Etxegabetasunera bideratutako aurrekontua % 68 hazi da 2023tik. Nafarroako Gobernua etxegabetasunari ikuspegi integral batetik heltzen ari zaio, dauden baliabideak indartuz plaza kopuruari eta laguntza soziala areagotzeari dagokienez. Ildo horretan, Etxe Bat programa sortu da Iruñeko Udalarekin lankidetza, eta Iruñerrira hedatzea bultzatu da.
Udalak larrialdiko etxebizitzetan ostatu hartu duten pertsonei eta familiei gizarte-laguntza emateko ekintzak abiarazi ditu Gobernuak.
Hezkuntza eta euskara arloei lotutako proiektuak
Sindikatuekin lortutako adostasunari esker, ratioak murriztuko dira ikasgeletan
Sindikatuekin lortutako adostasunak ikasgeletan ratioak murriztea ahalbidetuko du
Nafarroako Gobernuko Hezkuntza Departamentuak eta ANPE, AFAPNA eta UGT sindikatuek Nafarroako hezkuntza ekitatearen aldeko itun berri bat sinatu zuten 2025eko apirilean. Akordio horri esker, hezkuntza-ziklo eta -etapa guztietan ratioak jaitsi ahal izango dira ikasgeletan eta ikastetxeetan ordutegia nabarmen indartu ahal izango da, aniztasunarekiko arreta hobetzeko.
Egoera berri horrek irakasleen eskaera garrantzitsuenei erantzuten die, elkarrizketarako eta adostasunerako ildoaren ondorioz. Ituna 2028. urtera arte egongo da indarrean, eta irakasleei zein ikasle ahulenak dituzten ikastetxeei mesede egingo dien ulermen-bide bat markatuko du.
Hezkuntza Digitalizatzeko Plana, mundu teknologiko eta globalizatu baterako giltzarria
IkasNOVA Hezkuntza Digitalizatzeko Plana, 2024ko maiatzean aurkeztua, Nafarroako gizartearen etorkizunerako eta haren hezkuntza-komunitatearen garapen integralerako zutabeetako bat da. Plan horrek gero eta teknologikoagoa eta globalizatuagoa den mundu baten erronkei aurre egiteko prestatzeaz gain, aukera-berdintasuna sustatzen du, azken belaunaldiko tresna digitaletarako sarbidea bermatzen baitu.
107 ikasNOVA ikasgela ikastetxeetan, 78.000 gailu elektroniko ikasleen eskura, 4.700 monitore interaktibo, beste ekipamendu batzuez gain, helburu horiekiko konpromisoaren adibide dira, bereziki ikasgeletan konpetentzia digitala modu arduratsu eta seguruan sustatzeko. Laster Baliabide Zentroa sortuko da lau arloren inguruan (konpetentzia digitala, pentsamendu konputazionala, baliabide digitalak eta ikasNOVA gela), gaur egungo ikasleak biharko herritar digitalen parte aktibo izan daitezen.
Onartutako eta aurreikusitako lan eskaintzei esker, bitarteko tasa % 5era jaitsiko da
Nafarroako Gobernuko Hezkuntza Departamentuak egiturazko bitartekotasun tasa % 4,94an geratzea aurreikusten du, orain arte argitaratutako lan eskaintzekin eta oraindik deitzeke daudenekin.
Helburu hori lortu arte, Hezkuntza Departamentuak lanean jarraitu nahi du irakasleen kidego guztietan % 8ra iristeko, Europar Batasunaren eskakizunak betez. Gaur egun, adibidez, joan den ekainean egindako lehiaketa-oposizioa amaitu ondoren, Nafarroak % 12ko bitartekotasun-tasa du Bigarren Hezkuntzako irakasleen kidegoan. LEP horretan 4.317 hautagai aurkeztu ziren gaztelaniaz eta 1.122 euskaraz. Lanbide Heziketari dagokionez, eskaintzaren garrantzia nabarmendu behar da; izan ere, eskainitako 473 plazetatik 226 (% 47,8) ikasketa mota horrekin lotutako espezialitateetakoak izan ziren.
Hurbileko edukiak indartzeko konpromisoarekin
Nafarroak eta Euskal Autonomia Erkidegoak bi lurraldeek 2016tik duten lankidetza-hitzarmena berritu zuten 2024aren amaieran, EITB (Euskal Irrati Telebista) ikus-entzunezko euskal erakunde publikoaren zerbitzuak Foru Komunitatean hedatzeko eta emititzeko. Bi urteko indarraldiko akordio berriak "Nafarroan EITBren ikus-entzunezko komunikazio-zerbitzu publikoaren hedapenaren irismena eta Nafarroako herritarrentzako hurbiltasuneko eta gaurkotasun politiko, ekonomiko, sozial eta kulturaleko edukiak indartzeko" konpromisoa jasotzen du.
175.000 lagun baino gehiagok hitz egiten edo ulertzen dute euskaraz
Euskarabidea Euskararen Nafar Institutuak aurrekontu apustu bikoitza egin du helduen eta ikasleen hezkuntza zentroak finantzatzeko. Neurri horiek euskararen irakaskuntzarako irisgarritasuna sustatzen dute, oztopo ekonomikorik gabe.
Helduen ikaskuntza-ildo hori garrantzitsua da hizkuntza berreskuratzeko prozesuan, hezkuntza-sistema arruntaren ekarpenaz gain (D ereduak matrikularen % 30 inguruko presentzia finkatzen du), bai eta hizkuntza horren beste sentsibilizazio- eta prestigio-kanpaina batzuk ere. Hizkuntzaren ezagutzari eta balorazioari buruzko datuek berezko hizkuntza hori berreskuratzeko bide ona berresten dute: 175.000 pertsonak baino gehiagok hitz egiten edo ulertzen dute euskaraz.
Euskararen ezagutza eta erabilera gazteen artean sustatzea funtsezkoa dela uste du Euskarabideak
Euskarak bat egin du iraultza digitalarekin. Nafarroako Gobernuak hainbat programa propio indartu ditu (Gora-Gora Fest, Sarean Euskaraz, Musikariak Ikastetxeetan...) bereziki gazteengan eta teknologia berrietan pentsatuz, eta proiektu berriak (Mintzodromoa) eta Euskaraldia bezalako ekimenen lankidetza bere gain hartu ditu. Gainera, Sarean Euskaraz programa nabarmentzen da, 8.500 ikasle baino gehiago igaro baitira zortzi urtean.
Euskarabidea Euskararen Nafar Institutuak adimen artifizialarekin eta euskarri garrantzitsuarekin zerikusia duten bi ekimenetan ere parte hartu du, hala nola Wikipedian (Wikilarien Elkartearekin egindako hitzarmena).